{"id":19186,"date":"2026-06-28T08:54:39","date_gmt":"2026-06-28T06:54:39","guid":{"rendered":"https:\/\/hocalihaber.com\/?p=19186"},"modified":"2026-06-28T08:55:21","modified_gmt":"2026-06-28T06:55:21","slug":"avropa-v%c9%99-ukrayna-yeni-t%c9%99hluk%c9%99sizlik-arxitekturasi-yoxsa-uzunmudd%c9%99tli-qarsidurmaya-hazirliq-elifaga-axverdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/avropa-v%c9%99-ukrayna-yeni-t%c9%99hluk%c9%99sizlik-arxitekturasi-yoxsa-uzunmudd%c9%99tli-qarsidurmaya-hazirliq-elifaga-axverdi\/","title":{"rendered":"Avropa v\u0259 Ukrayna: Yeni t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik arxitekturas\u0131, yoxsa uzunm\u00fcdd\u0259tli qar\u015f\u0131durmaya haz\u0131rl\u0131q? &#8211; \u018flifa\u011fa Axverdi"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Son g\u00fcnl\u0259r ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, Avropan\u0131n Ukrayna b\u00f6hran\u0131na m\u00fcnasib\u0259td\u0259 siyas\u0259ti t\u0259dric\u0259n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 ke\u00e7ir. \u018fvv\u0259ll\u0259r \u0259sas diqq\u0259t Kiyev\u0259 operativ d\u0259st\u0259yin g\u00f6st\u0259rilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015fdis\u0259, haz\u0131rda Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik strategiyas\u0131n\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131x\u0131r. Bu is\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 art\u0131q Avropa paytaxtlar\u0131nda m\u00fcv\u0259qq\u0259ti b\u00f6hran kimi deyil, g\u0259l\u0259c\u0259k ill\u0259rd\u0259 Avropa t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sisteminin formala\u015fmas\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259k m\u00fch\u00fcm geosiyasi amil kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilir.<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Avropan\u0131n m\u00fcdafi\u0259 potensial\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Bir s\u0131ra Avropa d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri h\u0259rbi x\u0259rcl\u0259rin art\u0131r\u0131lmas\u0131, m\u00fcdafi\u0259 s\u0259nayesinin istehsal imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si v\u0259 silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin modernl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f siyas\u0259ti ard\u0131c\u0131l \u015f\u0259kild\u0259 davam etdirirl\u0259r. Bu add\u0131mlar xarici silah t\u0259dar\u00fck\u00e7\u00fcl\u0259rind\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 davam ed\u0259n geosiyasi qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nlik \u015f\u0259raitind\u0259 strateji m\u00fcst\u0259qilliyin t\u0259min edilm\u0259si m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">\u018fslind\u0259, Avropa b\u00f6hranlara reaksiya modelind\u0259n uzunm\u00fcdd\u0259tli strateji \u00e7\u0259kindirm\u0259 modelin\u0259 ke\u00e7id edir. Bu transformasiya kollektiv t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min edilm\u0259sinin Avropa d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin \u0259sas siyasi prioritetl\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evrildiyini n\u00fcmayi\u015f etdirir.<\/p>\n<p>Ukraynaya d\u0259st\u0259k \u00fczr\u0259 vahid m\u00f6vqenin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Eyni zamanda, Avropa \u0130ttifaq\u0131nda Ukraynaya g\u0259l\u0259c\u0259k d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r davam edir. G\u00fcnd\u0259liyin \u0259sas m\u00f6vzular\u0131 h\u0259rbi, maliyy\u0259 v\u0259 siyasi yard\u0131m m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri olsa da, birlik daxilind\u0259 yard\u0131m\u0131n h\u0259cmi, m\u00fcdd\u0259ti v\u0259 format\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcxt\u0259lif yana\u015fmalar m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">M\u00f6vcud fikir ayr\u0131l\u0131qlar\u0131na baxmayaraq, Avropa liderl\u0259ri xarici siyas\u0259tin \u0259sas istiqam\u0259tl\u0259ri \u00fczr\u0259 birliyi qoruma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. M\u0259hz vahid v\u0259 raz\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u00f6vqenin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n Ukrayna m\u00fcnaqi\u015f\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tinin yax\u0131n perspektivd\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 effektiv olaca\u011f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259n \u0259sas amill\u0259rd\u0259n biri hesab olunur.<\/p>\n<p>G\u0259rginliyin yenid\u0259n artmas\u0131 riski<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Ke\u00e7mi\u015f M\u0259rk\u0259zi K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin (CIA) analitikl\u0259rind\u0259n birinin a\u00e7\u0131qlamas\u0131 da diqq\u0259t \u00e7\u0259kib. Onun fikrinc\u0259, Ukrayna \u0259traf\u0131nda v\u0259ziyy\u0259tin yenid\u0259n k\u0259skinl\u0259\u015fm\u0259si ehtimal\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 y\u00fcks\u0259k olaraq qal\u0131r. Ekspert hesab edir ki, hadis\u0259l\u0259rin sonrak\u0131 inki\u015faf\u0131 \u0259sas\u0259n Q\u0259rb \u00f6lk\u0259l\u0259rinin Ukraynaya h\u0259rbi d\u0259st\u0259yinin miqyas\u0131ndan, m\u00fctt\u0259fiq d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00fcdafi\u0259 s\u0259nayesinin imkanlar\u0131ndan, el\u0259c\u0259 d\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 t\u0259r\u0259fl\u0259rinin q\u0259bul ed\u0259c\u0259yi q\u0259rarlardan as\u0131l\u0131 olacaq.<\/p>\n<p class=\"isSelectedEnd\">Bu c\u00fcr qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r ayr\u0131-ayr\u0131 ekspertl\u0259rin m\u00f6vqeyini \u0259ks etdirm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, beyn\u0259lxalq t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik m\u00fchitind\u0259 qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nliyin davam etdiyini d\u0259 g\u00f6st\u0259rir. Konkret proqnozlardan as\u0131l\u0131 olmayaraq, Ukrayna b\u00f6hran\u0131 d\u00fcnya siyas\u0259tinin \u0259sas g\u00fcnd\u0259m m\u00f6vzular\u0131ndan biri olaraq qal\u0131r v\u0259 t\u0259kc\u0259 Avropa t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259kd\u0259 davam edir.<\/p>\n<p>Ba\u015f ver\u0259n prosesl\u0259rin \u00fcmumi t\u0259hlili g\u00f6st\u0259rir ki, Avropada yeni t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik modelinin formala\u015fmas\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015flay\u0131b. M\u00fcdafi\u0259 potensial\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, Ukraynaya uzunm\u00fcdd\u0259tli d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 eskalasiya riskl\u0259rinin qalmas\u0131 Avropa d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin uzunm\u00fcdd\u0259tli geosiyasi g\u0259rginlik d\u00f6vr\u00fcn\u0259 haz\u0131rla\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Bel\u0259 \u015f\u0259raitd\u0259 beyn\u0259lxalq aktorlar\u0131n siyasi dialoqu davam etdirm\u0259k, \u00e7\u0259kindirm\u0259 siyas\u0259ti il\u0259 diplomatik s\u0259yl\u0259r aras\u0131nda tarazl\u0131\u011f\u0131 qorumaq v\u0259 qar\u015f\u0131durman\u0131n daha da geni\u015fl\u0259nm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bil\u0259c\u0259k h\u0259ll yollar\u0131 axtarmaq bacar\u0131\u011f\u0131 x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb ed\u0259c\u0259k.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, Avropan\u0131n Ukrayna b\u00f6hran\u0131na m\u00fcnasib\u0259td\u0259 siyas\u0259ti t\u0259dric\u0259n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 ke\u00e7ir. \u018fvv\u0259ll\u0259r \u0259sas diqq\u0259t Kiyev\u0259 operativ d\u0259st\u0259yin g\u00f6st\u0259rilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015fdis\u0259, haz\u0131rda Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik strategiyas\u0131n\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131x\u0131r. Bu is\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 art\u0131q Avropa paytaxtlar\u0131nda m\u00fcv\u0259qq\u0259ti b\u00f6hran kimi deyil, g\u0259l\u0259c\u0259k ill\u0259rd\u0259 Avropa t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sisteminin formala\u015fmas\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":19133,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,6,3,7],"tags":[],"class_list":{"0":"post-19186","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-dunya","8":"category-gundm","9":"category-3","10":"category-siyaset"},"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/hocalihaber.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/WhatsApp-Image-2026-05-07-at-13.33.21-e1778332989222.jpeg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19186","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19186"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19186\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19187,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19186\/revisions\/19187"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19133"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19186"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19186"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hocalihaber.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19186"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}